Park Stołeczny
Projekt ustawy o obrocie ins.fin

USTAWA
o obrocie instrumentami finansowymi
DZIAŁ I
Przepisy ogólne
Art. 1. 1. Ustawa reguluje zasady, tryb i warunki podejmowania i prowadzenia działalności w
zakresie obrotu papierami wartościowymi i innymi instrumentami finansowymi, prawa i obowiązki
podmiotów uczestniczących w tym obrocie oraz wykonywanie nadzoru w tym zakresie.
.
Art. 2. 1. Instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są papiery wartościowe;
Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) papierach wartościowych - rozumie się przez to akcje, prawa poboru, prawa do akcji,
2) giełdzie -- rozumie się przez to giełdę papierów wartościowych;
3) emitencie -- rozumie się przez to podmiot, który wystawia lub emituje papiery wartościowe we
własnym imieniu;
4) rynku pieniężnym -- rozumie się przez to system obrotu instrumentami finansowymi
opiewającymi wyłącznie na wierzytelności pieniężne, o terminie realizacji praw, liczonym od dnia
ich wystawienia albo nabycia w obrocie pierwotnym, nie dłuższym niż rok;
5) instrumentach rynku pieniężnego - rozumie się przez to papiery wartościowe lub niebędące
papierami wartościowymi instrumenty finansowe, wyemitowane lub wystawione na podstawie
właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego, które mogą być przedmiotem obrotu na rynku
pieniężnym;
6) prawie do akcji - rozumie się przez to papier wartościowy, z którego wynika uprawnienie do
otrzymania, nie mających formy dokumentu, akcji nowej emisji spółki publicznej, powstające z
chwilą dokonania przydziału tych akcji i wygasające z chwilą zarejestrowania akcji w depozycie
papierów wartościowych albo z dniem uprawomocnienia się postanowienia sądu rejestrowego
odmawiającego wpisu podwyższenia kapitału zakładowego do rejestru przedsiębiorców;
7) Komisji Nadzoru Finansowego- rozumie się przez to organ sprawujący nadzór nad obrotem
instrumentami finansowymi, określony w ramach tej ustawy;
Art. 3. 1. Papiery wartościowe:
Przed rozpoczęciem oferty publicznej emitent jest obowiązany do zawarcia umowy, której
przedmiotem jest rejestracja papierów wartościowych, papierów wartościowych objętych ofertą
publiczną.
DZIAŁ II
Wtórny obrót instrumentami finansowymi
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 4. Rynkiem regulowanym, w rozumieniu ustawy, jest działający w sposób stały system obrotu
instrumentami finansowymi dopuszczonymi do tego obrotu, zapewniający inwestorom powszechny
i równy dostęp do informacji rynkowej w tym samym czasie przy kojarzeniu ofert nabycia i zbycia
instrumentów finansowych, oraz jednakowe warunki nabywania i zbywania tych instrumentów,
zorganizowany i podlegający nadzorowi właściwego organu na zasadach określonych w przepisach
ustawy.
Art. 5. Rynek regulowany na terytorium Sarmacji obejmuje rynek giełdowy;
Art. 6. 1. Instytucja prowadząca giełdę może organizować rynki wyodrębnione pod względem
rodzaju papierów wartościowych lub innych instrumentów finansowych, jak również rodzaju ich
emitentów.
2. Spółka prowadząca giełdę może, w ramach organizowania rynku giełdowego, wyodrębnić rynek
oficjalnych notowań giełdowych, zwany dalej „rynkiem oficjalnych notowań”, spełniający
dodatkowe, w stosunku do minimalnych wymogów określonych dla rynku regulowanego, wymogi
dotyczące emitentów papierów wartościowych oraz papierów wartościowych będących
przedmiotem obrotu na tym rynku.
Art. 7. 1. Instytucja prowadząca giełdę oraz spółka prowadząca rynek pozagiełdowy zapewnia
bezpieczny i sprawny przebieg transakcji;
Art. 8. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej:
1) papiery wartościowe objęte zatwierdzonym prospektem emisyjnym mogą być przedmiotem
obrotu na rynku regulowanym wyłącznie po ich dopuszczeniu do tego obrotu;
2) dokonywanie na terytorium Sarmacji oferty publicznej albo obrotu papierami wartościowymi lub
innymi instrumentami finansowymi na rynku regulowanym wymaga pośrednictwa firmy
inwestycyjnej;
Rozdział 2
Rynek regulowany
Oddział 1
Rynek giełdowy
Art. 9. 1. Przedmiotem działalności instytucji prowadzącej giełdę może być wyłącznie prowadzenie
giełdy lub innej działalności w zakresie organizowania obrotu instrumentami finansowymi oraz
działalności związanej z tym obrotem, z zastrzeżeniem ust. 2.
2. Instytucja prowadząca giełdę może prowadzić działalność w zakresie edukacji, promocji i
informacji związanej z funkcjonowaniem rynku kapitałowego.
3. Spółka prowadząca giełdę może organizować alternatywny system obrotu.
Art. 10. 1. Rada giełdy, na wniosek zarządu giełdy, uchwala regulamin giełdy, a także zmiany tego
regulaminu.
2. Regulamin giełdy określa w szczególności:
1) kryteria i warunki dopuszczania papierów wartościowych i innych instrumentów finansowych do
obrotu na poszczególnych rynkach giełdowych, w tym papierów wartościowych dopuszczonych do
obrotu na rynku regulowanym w innym państwie członkowskim;
2) sposób i tryb rozstrzygania sporów dotyczących przebiegu transakcji giełdowych;
3) rodzaje transakcji zawieranych na giełdzie;
4) porządek obrotu papierami wartościowymi i innymi instrumentami finansowymi na giełdzie;
5) warunki i tryb notowania, zawieszania i zaprzestania notowania papierów wartościowych i
innych instrumentów finansowych na giełdzie;
6) sposób ustalania i ogłaszania kursów;
7) dni sesyjne i godziny sesji;
8) zasady anulowania transakcji;
9) sposób klasyfikowania papierów wartościowych i innych instrumentów finansowych
notowanych na giełdzie;
10) system informacyjny giełdy;
11) wysokość stałej opłaty rocznej za korzystanie z urządzeń giełdy;
12) wysokość opłat transakcyjnych i sposoby ich naliczania;
13) obowiązki informacyjne emitentów, których papiery wartościowe znajdują się w obrocie na
rynku giełdowym, niebędącym rynkiem oficjalnych notowań;
14) sposób postępowania w przypadku naruszenia przez emitentów obowiązków informacyjnych
określonych w regulaminie;
15) postanowienia służące przeciwdziałaniu i ujawnianiu przypadków manipulacji.
3. Regulamin giełdy może określać dodatkowe warunki dopuszczania papierów wartościowych do
obrotu stosowane wyłącznie w celu ochrony interesu inwestorów. W takim przypadku podmiot
składający wniosek o dopuszczenie danych papierów wartościowych do obrotu powinien zostać
powiadomiony o tych warunkach przed jego złożeniem.
Art. 11. Dokonywanie zmian w statucie spółki prowadzącej giełdę i regulaminie giełdy wymaga
zgody Rady Giełdy. Rada Giełdy odmawia udzielenia zgody na dokonanie zmian w statucie i
regulaminie, jeżeli proponowane zmiany są sprzeczne z przepisami prawa lub mogłyby naruszyć
bezpieczeństwo obrotu.
Art. 12. Przewodniczący Rady Giełdy lub osoba przez niego upoważniona ma prawo:
1) wglądu do ksiąg, dokumentów i innych nośników informacji;
2) uczestniczyć w posiedzeniach rady giełdy oraz w walnych zgromadzeniach.
Oddział 2
Zakaz manipulacji
Art. 13. 1. Zakazana jest manipulacja instrumentem finansowym, zwana dalej „manipulacją”.
2. Manipulację stanowi:
1) składanie zleceń lub zawieranie transakcji wprowadzających lub mogących wprowadzić w błąd
co do rzeczywistego popytu, podaży lub ceny instrumentu finansowego, chyba że powody tych
działań były uprawnione, a złożone zlecenia lub zawarte transakcje nie naruszyły przyjętych
praktyk rynkowych na danym rynku regulowanym;
2) składanie zleceń lub zawieranie transakcji powodujących nienaturalne lub sztuczne ustalenie się
ceny jednego lub kilku instrumentów finansowych, chyba że powody tych działań były uprawnione,
a złożone zlecenia lub zawarte transakcje nie naruszyły przyjętych praktyk rynkowych na danym
rynku regulowanym;
3) składanie zleceń lub zawieranie transakcji, z zamiarem wywołania innych skutków prawnych niż
te, dla osiągnięcia których faktycznie jest dokonywana dana czynność prawna;
4) rozpowszechnianie za pomocą środków masowego przekazu, w tym internetu, lub w inny sposób
fałszywych lub nierzetelnych informacji albo pogłosek, które wprowadzają lub mogą wprowadzać
w błąd w zakresie instrumentów finansowych:
a) przez dziennikarza - jeżeli nie działał z zachowaniem należytej staranności zawodowej albo
jeżeli uzyskał z rozpowszechniania takich informacji bezpośrednią lub pośrednią korzyść
majątkową lub osobistą dla siebie lub innej osoby, nawet działając z zachowaniem tej staranności,
b) przez inną osobę -- jeżeli wiedziała lub przy dołożeniu należytej staranności mogła się
dowiedzieć, że są to informacje nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd;
5) składanie zleceń lub zawieranie transakcji przy jednoczesnym wprowadzeniu uczestników rynku
w błąd albo wykorzystanie ich błędu, co do ceny instrumentów finansowych;
6) zapewnianie kontroli nad popytem lub podażą instrumentu finansowego z naruszeniem zasad
uczciwego obrotu lub w sposób powodujący bezpośrednie lub pośrednie ustalanie cen nabycia lub
zbycia instrumentów finansowych;
7) nabywanie lub zbywanie instrumentów finansowych na zakończenie notowań powodujące
wprowadzenie w błąd inwestorów dokonujących czynności na podstawie ceny ustalonej na tym
etapie notowań;
8) uzyskiwanie korzyści majątkowej z wpływu opinii dotyczących instrumentów finansowych lub
ich emitentów wyrażanych w środkach masowego przekazu w sposób okazjonalny lub regularny,
na cenę posiadanych instrumentów finansowych, jeśli nie został publicznie ujawniony w sposób
pełny i rzetelny występujący konflikt interesu.
DZIAŁ III
Uczestnictwo w obrocie instrumentami finansowymi
Rozdział 1
Prowadzenie działalności przez firmy inwestycyjne
Oddział 1
Przepisy ogólne
Art. 14. 1. Prowadzenie działalności maklerskiej wymaga zezwolenia władz GPW wydanego po
wypełnieniu odpowiedniego wniosku.
2. Działalność maklerska, z zastrzeżeniem art. 70 i 71, obejmuje wykonywanie czynności
polegających na:
1) przyjmowaniu i przekazywaniu zleceń nabycia lub zbycia maklerskich instrumentów
finansowych;
2) wykonywaniu zleceń, o których mowa w pkt 1, na rachunek dającego zlecenie;
3) nabywaniu lub zbywaniu na własny rachunek maklerskich instrumentów finansowych;
4) zarządzaniu portfelami, w skład których wchodzi jeden lub większa liczba maklerskich
instrumentów finansowych;
5) oferowaniu maklerskich instrumentów finansowych;
6) świadczeniu usług w wykonaniu zawartych umów o subemisje inwestycyjne i usługowe lub
zawieraniu i wykonywaniu innych umów o podobnym charakterze, jeżeli ich przedmiotem są
maklerskie instrumenty finansowe.
3. Działalnością maklerską jest również wykonywanie przez firmę inwestycyjną czynności
polegających na:
1) udzielaniu pożyczek pieniężnych na dokonanie transakcji, której przedmiotem jest jeden lub
większa liczba maklerskich instrumentów finansowych, w przypadku gdy transakcja jest
dokonywana za pośrednictwem firmy inwestycyjnej udzielającej pożyczki;
2) doradztwie dla przedsiębiorstw w zakresie struktury kapitałowej, strategii przedsiębiorstwa lub
innych zagadnień związanych z taką strukturą lub strategią;
3) doradztwie i innych usługach w zakresie łączenia, podziału oraz przejmowania przedsiębiorstw;
4) doradztwie inwestycyjnym w zakresie maklerskich instrumentów finansowych, z wyłączeniem
instrumentów finansowych dopuszczonych do obrotu zorganizowanego;
5) świadczeniu usług dodatkowych związanych z subemisją usługową lub inwestycyjną;
Art. 15. 1. W umowie o oferowanie maklerskich instrumentów finansowych firma inwestycyjna
zobowiązuje się do pośrednictwa w:
1) proponowaniu przez emitenta nabycia papierów wartościowych nowej emisji lub w zbywaniu
tych papierów,
2) proponowaniu przez podmiot wystawiający maklerskie instrumenty finansowe niebędące
papierami wartościowymi nabycia tych instrumentów lub w ich zbywaniu w wyniku tej propozycji,
3) proponowaniu przez wprowadzającego nabycia papierów wartościowych lub w ich zbywaniu w
wyniku tej propozycji lub
4) proponowaniu przez podmiot wprowadzający maklerskie instrumenty finansowe niebędące
papierami wartościowymi do obrotu na rynku regulowanym lub do alternatywnego systemu obrotu
lub w ich zbywaniu w wyniku tej propozycji.
2. Umowa o oferowanie instrumentów finansowych powinna być zawarta w formie pisemnej pod
rygorem nieważności.
Art. 16. 1. Firma inwestycyjna, wykonuje zlecenia nabycia lub zbycia papierów wartościowych
dopuszczonych do obrotu zorganizowanego na podstawie umowy o świadczenie usług brokerskich.
2. W umowie o świadczenie usług brokerskich firma inwestycyjna:
1) zobowiązuje się do przyjmowania i wykonywania, na warunkach określonych w tej umowie,
zleceń nabycia lub zbycia we własnym imieniu na rachunek dającego zlecenie papierów
wartościowych:
a) w obrocie na rynku regulowanym lub
b) w alternatywnym systemie obrotu;
2) może również zobowiązać się do:
a) przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia papierów wartościowych
dopuszczonych do obrotu zorganizowanego, lub
b) prowadzenia rachunku papierów wartościowych lub rachunku pieniężnego służącego do obsługi
rachunku papierów wartościowych, jak również do obsługi realizacji innych zobowiązań firmy
inwestycyjnej wobec klienta lub zobowiązań klienta wobec firmy inwestycyjnej z tytułu usług
świadczonych przez tę firmę inwestycyjną na jego rzecz.
3. Przyjmując do wykonania zlecenie, o którym mowa w ust. 1, firma inwestycyjna zobowiązuje się
wobec dającego zlecenie do nabycia lub zbycia oznaczonych papierów wartościowych w imieniu
własnym, lecz na rachunek dającego zlecenie. Firma inwestycyjna odpowiada wobec dającego
zlecenie zbycia za zapłatę ceny przez nabywcę papierów wartościowych.
Art. 17. W umowie o zarządzanie portfelem, w którego skład wchodzi jeden lub większa liczba
maklerskich instrumentów finansowych, firma inwestycyjna zobowiązuje się do odpłatnego
podejmowania i realizacji decyzji inwestycyjnych na rachunek klienta, w ramach pozostawionych
przez zleceniodawcę do dyspozycji zarządzającego środków pieniężnych lub maklerskich
instrumentów finansowych.
Art. 18. W umowie o doradztwo inwestycyjne w zakresie maklerskich instrumentów finansowych,
dopuszczonych do obrotu zorganizowanego, firma inwestycyjna zobowiązuje się do
przygotowywania w oparciu o potrzeby i sytuację klienta i przekazywania mu pisemnej lub ustnej
rekomendacji nabycia lub zbycia określonych maklerskich instrumentów finansowych albo
powstrzymania się od zawarcia transakcji dotyczącej tych instrumentów.
Art. 19. 1. Firma inwestycyjna może w drodze umowy zawartej w formie pisemnej powierzyć
osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej
wykonywanie stałe lub okresowe w imieniu i na rachunek firmy inwestycyjnej czynności
pośrednictwa w zakresie działalności prowadzonej przez tę firmę inwestycyjną.
2. Na podstawie umowy, o której mowa w ust. 1, mogą być wykonywane czynności związane z
zawieraniem umów o świadczenie usług przez firmę inwestycyjną lub umożliwiające realizację
tych umów, w szczególności polegające na doradzaniu klientowi lub potencjalnemu klientowi w
zakresie usług danej firmy inwestycyjnej, przyjmowaniu zleceń oraz odbieraniu innych oświadczeń
woli dla firmy inwestycyjnej. Umowa, o której mowa w ust. 1, nie może przewidywać powierzenia
prowadzenia działalności maklerskiej.
3. Zakazane jest pozostawanie w stosunku umownym wynikającym z umowy, o której mowa w
ust. 1, z więcej niż jedną firmą inwestycyjną.
4. Zakazane jest przyjmowanie przez firmę inwestycyjną jakichkolwiek wpłat, w związku z
czynnościami wykonywanymi na podstawie umowy, o której mowa w ust. 1, od osób, na rzecz
których firma inwestycyjna świadczy usługi, jak również dokonywanych przez firmę inwestycyjną
na rzecz tych osób.
5. Za szkodę wyrządzoną przez firmę inwestycyjną w związku z wykonywaniem czynności w
imieniu i na rachunek firmy inwestycyjnej odpowiada solidarnie ta firma inwestycyjna, który
wyrządziła szkodę. Odpowiedzialność wyłączona jest w przypadku, gdy szkoda nastąpiła wskutek
działania siły wyższej lub wyłącznie z winy osoby trzeciej.
6. Firma inwestycyjna obowiązana jest przy każdej czynności wykonywanej na rzecz firmy
inwestycyjnej okazywać pełnomocnictwo firmy inwestycyjnej, w imieniu której działa. W
przypadku gdy firma inwestycyjna wykonuje zawód maklera papierów wartościowych lub doradcy
inwestycyjnego, obowiązana jest ona ponadto okazywać dokument potwierdzający posiadanie
uprawnień do wykonywania zawodu maklera papierów wartościowych lub doradcy
inwestycyjnego.
Art. 20. 1. Wniosek o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej zawiera:
1) dane osobowe
2) informację o wysokości kapitału ze wskazaniem źródeł jego pochodzenia, albo informację o
zawartej umowie ubezpieczenia
3) analizę ekonomiczno-finansową możliwości prowadzenia działalności maklerskiej przez okres
roku od dnia rozpoczęcia tej działalności;
4) oświadczenie, że nie było się uznanym prawomocnym orzeczeniem za winne popełnienia
przestępstwa skarbowego, przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu, obrotowi
gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami
Art. 21. Na żądanie organu nadzoru lub jej upoważnionego przedstawiciela, osoby uprawnione do
reprezentowania firmy inwestycyjnej lub wchodzące w skład jej statutowych organów albo
pozostające z firmą inwestycyjną w stosunku pracy są obowiązane do niezwłocznego sporządzenia i
przekazania, na koszt tej firmy inwestycyjnej, kopii dokumentów i innych nośników informacji
oraz do udzielenia pisemnych lub ustnych wyjaśnień w zakresie nadzoru sprawowanego przez
Komisję.
Oddział 2
Kluby inwestorów
Art. 21. 1. Osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych mogą, na podstawie
umowy zrzeszać się w klubach inwestora. W jednym klubie inwestora może być zrzeszonych nie
mniej niż 3 i nie więcej niż 20 osób.
2. W umowie, o której mowa w ust. 1, członkowie klubu inwestora zobowiązują się do:
1) wspólnego działania w celu zdobywania wiedzy o zasadach inwestowania w obrocie
zorganizowanym, w szczególności poprzez wspólne inwestowanie w papiery wartościowe lub inne
maklerskie instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym;
2) nieuczestniczenia w innych klubach inwestora;
3) niezaciągania w związku z działalnością klubu inwestora zobowiązań o łącznej wartości
przewyższającej wartość aktywów zgromadzonych na prowadzonych dla klubu inwestora
rachunkach papierów wartościowych i rachunkach pieniężnych służących do ich obsługi.
3. Każdemu członkowi klubu inwestora przysługuje prawo wniesienia w ciągu roku
kalendarzowego na rachunki pieniężne służące do obsługi prowadzonych dla tego klubu rachunków
papierów wartościowych środków pieniężnych w łącznej wysokości nie wyższej niż 600lt.
4. Klub inwestora ani jego członkowie nie są przedsiębiorcami.
Rozdział 2
Maklerzy papierów wartościowych i doradcy inwestycyjni
Art. 22. 1. Przez wykonywanie zawodu maklera papierów wartościowych, zwanego dalej
„maklerem”, lub doradcy inwestycyjnego, zwanego dalej „doradcą”, rozumie się wykonywanie
funkcji w organach zarządzających lub nadzorczych firmy inwestycyjnej bądź wykonywanie lub
nadzorowanie wykonywania:
1) czynności stanowiących działalność maklerską,
2) związanych z rynkiem finansowym czynności niestanowiących działalności maklerskiej,
3) innych czynności związanych z obsługą klientów lub dostępem do rachunków prowadzonych dla
klientów.
2. Przez wykonywanie zawodu maklera lub doradcy rozumie się również:
1) pozostawanie maklera lub doradcy w stosunku pracy, zlecenia lub w innym stosunku prawnym o
podobnym charakterze z bankiem przy wykonywaniu lub nadzorowaniu wykonywania czynności
prowadzenia rachunków papierów wartościowych;
2) pozostawanie maklera lub doradcy w stosunku pracy, zlecenia lub w innym stosunku prawnym o
podobnym charakterze z podmiotem, który jest obowiązany do zatrudniania maklerów lub
doradców na podstawie odrębnych przepisów prawa przy wykonywaniu lub nadzorowaniu
wykonywania czynności określonych w tych przepisach;
Art. 23. 1. Makler i doradca, wykonując zawód, są obowiązani działać zgodnie z przepisami prawa i
zasadami uczciwego obrotu oraz mieć na względzie słuszne interesy zleceniodawców.
2. Tytuły zawodowe „makler papierów wartościowych” i „doradca inwestycyjny” podlegają
ochronie prawnej.
3. Prawo wykonywania zawodu maklera lub doradcy przysługuje osobom, które są wpisane
odpowiednio na listę maklerów lub na listę doradców.
Art. 24. Na listę maklerów lub na listę doradców może być wpisana osoba fizyczna:
1) która posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2) która korzysta z pełni praw publicznych;
3) która nie była uznana prawomocnym orzeczeniem za winnego przestępstwa skarbowego,
przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi
pieniędzmi i papierami wartościowymi.
4) która złożyła, egzamin z wynikiem pozytywnym odpowiednio przed komisją egzaminacyjną dla
maklerów albo przed komisją egzaminacyjną dla doradców.
Art. 25. 1. Egzaminy na maklera, doradcę oraz agenta firmy inwestycyjnej są sprawdzianem
teoretycznego przygotowania kandydatów z następujących dziedzin:
1) prawo cywilne;
2) prawo gospodarcze;
3) prawo podatkowe;
4) prawo papierów wartościowych, instrumenty finansowe oraz obrót takimi instrumentami;
5) działalność maklerska oraz działalność powiernicza;
6) system depozytowo-rozliczeniowy w zakresie obrotu instrumentami finansowymi;
7) rynek finansowy;
8) tworzenie i funkcjonowanie funduszy inwestycyjnych;
9) komercjalizacja i prywatyzacja przedsiębiorstw;
10) zasady rachunkowości;
11) rynek towarów giełdowych;
12) matematyka finansowa;
13) analiza finansowa;
14) strategie inwestycyjne;
15) etyka zawodowa.
2. Egzamin dla doradców jest dodatkowo sprawdzianem teoretycznego przygotowania kandydatów
z następujących dziedzin: ekonomia, statystyka, finanse publiczne, finanse przedsiębiorstw oraz
zarządzanie portfelami, w skład których wchodzi jeden lub większa liczba maklerskich
instrumentów finansowych.
3. Sprawdzian umiejętności jest sprawdzianem teoretycznego przygotowania kandydatów z
następujących dziedzin:
1) prawo cywilne;
2) prawo gospodarcze;
3) prawo podatkowe i dewizowe;
4) prawo papierów wartościowych, instrumenty finansowe oraz obrót takimi instrumentami;
5) działalność maklerska;
6) system depozytowo-rozliczeniowy w zakresie obrotu instrumentami finansowymi;
7) rynek finansowy;
8) tworzenie i funkcjonowanie funduszy inwestycyjnych;
9) komercjalizacja i prywatyzacja przedsiębiorstw;
10) zasady rachunkowości;
11) rynek towarów giełdowych;
12) etyka zawodowa.
4. Ustalony przez komisję egzaminacyjną zakres tematyczny egzaminu lub sprawdzianu
umiejętności, w terminie co najmniej 30 dni przed wyznaczonym terminem egzaminu lub
sprawdzianu podawany jest wraz z tym terminem do wiadomości publicznej przez publikację w
Dzienniku Urzędowym Komisji Nadzoru Finansowego oraz przez zamieszczenie tych informacji na
stronie internetowej GPW.
5. Egzamin na maklera przeprowadza komisja egzaminacyjna dla maklerów, egzamin na doradcę
przeprowadza komisja egzaminacyjna dla doradców, natomiast egzamin na agenta firmy
inwestycyjnej przeprowadza komisja egzaminacyjna dla agentów. Sprawdzian umiejętności, o
którym mowa w art. 26 ust. 3, przeprowadza komisja egzaminacyjna dla doradców.
6. Komisja egzaminacyjna składa się z 3 członków powoływanych i odwoływanych przez
Przewodniczącego Komisji. Przewodniczący Komisji powołuje przewodniczącego komisji
egzaminacyjnej spośród jej członków oraz, na wniosek przewodniczącego komisji egzaminacyjnej,
zastępcę przewodniczącego komisji egzaminacyjnej i sekretarza komisji egzaminacyjnej.
7. Obsługę administracyjno-biurową komisji egzaminacyjnych zapewnia urząd Komisji Nadzoru
Finansowego.
8. Przewodniczący komisji egzaminacyjnej kieruje jej pracami oraz wyznacza terminy egzaminów.
Przewodniczący komisji egzaminacyjnej dla doradców ustala terminy sprawdzianów umiejętności,
o których mowa w art. 26 ust. 3.
9. Członkom komisji egzaminacyjnych przysługuje wynagrodzenie za udział w pracach komisji.
10. Za egzaminy oraz za sprawdzian umiejętności, o którym mowa w art. 26 ust. 3, pobiera się
opłaty, które stanowią dochód budżetu państwa.
11. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego określa, w drodze rozporządzenia:
1) wysokość opłat, o których mowa w ust. 10, mając na uwadze koszty przeprowadzania
egzaminów lub sprawdzianu umiejętności, o którym mowa w art. 26 ust. 3, oraz wydatki związane
z funkcjonowaniem komisji egzaminacyjnych;
2) regulamin przeprowadzania egzaminów na maklera, doradcę oraz agenta firmy inwestycyjnej
oraz regulamin przeprowadzania sprawdzianu umiejętności, o którym mowa w art. 26 ust. 3,
uwzględniając konieczność zapewnienia równego traktowania osób składających egzamin lub
przystępujących do sprawdzianu umiejętności, o którym mowa w art. 26 ust. 3, poufności
składanego egzaminu lub sprawdzianu umiejętności oraz ich sprawnej organizacji, oraz
3) sposób ustalania i wysokość wynagrodzeń członków komisji egzaminacyjnych za udział w
posiedzeniach tych komisji, przeprowadzanie egzaminów lub sprawdzianu umiejętności, o którym
mowa w art. 26 ust. 3, oraz przygotowywanie projektów pytań i zadań na egzaminy lub sprawdzian
umiejętności, uwzględniając zakres obowiązków poszczególnych członków.
Art. 26. 1. Wpisu na listę maklerów albo na listę doradców dokonuje Prezes Komisji Nadzoru
Finansowego na wniosek zainteresowanego, złożony w terminie 1 miesiąca od dnia złożenia
egzaminu z wynikiem pozytywnym, daty uznania przez Prezes Komisji Nadzoru Finansowego
uprawnień do wykonywania zawodu albo dnia zdania z wynikiem pozytywnym sprawdzianu
umiejętności.
2. Wpis na listę maklerów lub doradców bez konieczności składania egzaminu mogą uzyskać
osoby, których kwalifikacje zostały uznane, na podstawie obserwacji.
3. Wpis na listę doradców bez konieczności składania egzaminu mogą również uzyskać osoby
nieposiadające uprawnień, o których mowa w ust. 2, o ile posiadają określony w przepisach tytuł,
do uzyskania którego należy wykazać się wiedzą w zakresie zbliżonym do zakresu tematycznego
obowiązującego na egzaminie dla doradców, oraz o ile ich kwalifikacje stwierdzone w wyniku
przeprowadzonego sprawdzianu umiejętności gwarantują, że będą one wykonywać zawód na
terytorium Sarmacji w sposób należyty.
4. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego określa, w drodze rozporządzenia, wykaz nadawanych
przez określone zagraniczne instytucje tytułów uprawniających do ubiegania się, zgodnie z ust. 3, o
wpis na listę doradców bez konieczności składania egzaminu, uwzględniając wyłącznie tytuły
otrzymane wcześniej.
DZIAŁ VI
Dostęp do informacji o szczególnym charakterze
Rozdział 1
Tajemnica zawodowa
Art. 27. Tajemnica zawodowa obejmuje informację uzyskaną, przez osobę wymienioną w art. 28
ust. 1, w związku z podejmowanymi czynnościami służbowymi w ramach zatrudnienia, stosunku
zlecenia lub innego stosunku prawnego o podobnym charakterze, dotyczącą chronionych prawem
interesów podmiotów dokonujących czynności związanych z obrotem instrumentami finansowymi,
lub innych czynności w ramach regulowanej ustawą działalności objętej nadzorem, jak również
dotyczącą czynności podejmowanych w ramach wykonywania tego nadzoru, w szczególności
informację zawierającą:
1) dane osobowe strony umowy lub innej czynności prawnej;
2) treść umowy lub przedmiot czynności prawnej;
3) dane o sytuacji majątkowej strony umowy, w tym oznaczenie rachunku papierów
wartościowych, innego rachunku, na którym zapisywane są instrumenty finansowe niebędące
papierami wartościowymi, lub rachunku pieniężnego służącego do obsługi tych rachunków, liczbę i
oznaczenie instrumentów finansowych, oraz wartość środków zgromadzonych na tych rachunkach.
Art. 28. 1. Do zachowania tajemnicy zawodowej są obowiązani:
1) maklerzy i doradcy;
2) osoby wchodzące w skład statutowych organów:
a) firmy inwestycyjnej,
c) stowarzyszeń i organizacji, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o nadzorze;
3) osoby zatrudnione w podmiotach, o których mowa w pkt 2;
4) osoby pozostające w stosunku zlecenia lub w innym stosunku prawnym o podobnym charakterze
z podmiotami, o których mowa w pkt 2;
5) osoby zatrudnione w podmiotach pozostających w stosunku zlecenia lub w innym stosunku
prawnym o podobnym charakterze z podmiotami, o których mowa w pkt 2;
6) osoby wchodzące w skład zespołu doradczego;
7) inne osoby, jeżeli obowiązek taki wynika z przepisów innych ustaw.
2. Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej istnieje również po ustaniu stosunków prawnych,
o których mowa w ust. 1.
Art. 29. Informacje stanowiące tajemnicę zawodową, będące w posiadaniu osób fizycznych
wymienionych w art. 28 ust. 1, są ujawniane wyłącznie na żądanie:
1) sądu lub prokuratora w związku z toczącym się postępowaniem karnym lub postępowaniem w
sprawie o przestępstwo skarbowe;
2) sądu w związku z toczącym się postępowaniem cywilnym w sprawie, w której stroną jest
podmiot będący stroną umowy lub innej czynności objętej tą tajemnicą -- w zakresie informacji
dotyczących tego podmiotu;
3) służb ochrony państwa i ich upoważnionych pisemnie funkcjonariuszy lub żołnierzy -- w
zakresie niezbędnym do przeprowadzenia postępowania sprawdzającego na podstawie przepisów o
ochronie informacji niejawnych;
4) Służbom porządkowym, jeżeli jest to konieczne do skutecznego zapobieżenia popełnieniu
przestępstwa, jego wykrycia albo ustalenia sprawcy i uzyskania dowodów.
Art. 30. 1. Nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej przekazywanie informacji
stanowiących taką tajemnicę:
1) bezpośrednio osobie, której ta informacja dotyczy, lub innemu podmiotowi, któremu osoba ta
udzieliła pisemnego upoważnienia do otrzymania takich informacji, z zastrzeżeniem ust. 2;
2) w zawiadomieniu o przestępstwie oraz dokumentach przekazywanych w uzupełnieniu do
zawiadomienia;
3) organom podatkowym -- na zasadach określonych w odrębnych przepisach, w zakresie
niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań;
4) przez dom maklerski bankowi będącemu w stosunku do tego domu maklerskiego podmiotem
dominującym;
2. Osoby, o których mowa w art. 28 ust. 1, są obowiązane do zachowania w tajemnicy informacji
dotyczących udzielania służbom porządkowym informacji o tychże służbach, oraz dotyczące
zawiadomienia. Zachowanie tajemnicy obowiązuje wobec osób, których ta informacja dotyczy,
oraz osób trzecich, z wyjątkiem osób reprezentujących organ nadzoru, którym informacje te są
przekazywane w związku z wykonywaniem ustawowo określonych zadań w zakresie nadzoru.
Art. 31. Organ nadzoru może również przekazać będące w jej posiadaniu informacje stanowiące
tajemnicę zawodową:
1) rzecznikowi dyscyplinarnemu lub sądowi dyscyplinarnemu stowarzyszenia wyłącznie w zakresie
niezbędnym do ustalenia, na potrzeby wszczęcia lub prowadzenia postępowania dyscyplinarnego,
naruszenia zasad etyki zawodowej przez maklera lub doradcę;
2) rzecznikowi sądu lub sądowi izby, wyłącznie w zakresie niezbędnym do ustalenia, na potrzeby
prowadzonego postępowania, naruszenia przez członka izby zasad etyki lub zasad rzetelnego
wykonywania działalności gospodarczej;
Art. 32. Firmy inwestycyjne i banki powiernicze mogą przekazywać sobie, objęte tajemnicą
zawodową, informacje o wierzytelnościach przysługujących im względem klientów z tytułu
świadczonych usług -- w zakresie, w jakim informacje te są niezbędne do ochrony ich interesów
przed nierzetelnymi klientami.
Art. 33. 1. Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej mają także osoby, którym informacje
stanowiące taką tajemnicę zostały, chyba że na ujawnienie takich informacji przez te osoby zezwala
przepis prawa.
2. Osoby, o których mowa w art. 28 ust. 1 ponoszą odpowiedzialność za szkody wynikające z
nieuprawnionego ujawnienia informacji stanowiącej tajemnicę zawodową i wykorzystania jej
niezgodnie z przeznaczeniem.
3. Osoby, o których mowa w art. 28 ust. 1, nie ponoszą odpowiedzialności za szkodę wynikającą z
ujawnienia i wykorzystania niezgodnie z przeznaczeniem informacji stanowiącej tajemnicę
zawodową przez osoby, którym informacje takie zostały przekazane na podstawie innych przepisów
prawa
DZIAŁ VII
Opłaty
Art. 34. Wszelkie opłaty przewidziane zostały w Regulaminie Giełdy.
Art. 35. Państwo pobiera podatek od obrotu w wysokości 1 % od każdych 100 lt zysku.
DZIAŁ VIII
Sankcje administracyjne za naruszenie przepisów
Art. 36. 1. W przypadku gdy instytucja prowadząca giełdę narusza przepisy prawa, nie przestrzega
zasad uczciwego obrotu lub narusza interesy uczestników obrotu Prezes Komisji Nadzoru
Finansowego może nałożyć karę pieniężną do wysokości 3 000 lt.
2. Wydanie decyzji następuje po przeprowadzeniu rozprawy.
3. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego może również wystąpić do ministra właściwego do spraw
finansów i gospodarki z wnioskiem o uchylenie zezwolenia na prowadzenie giełdy, w przypadku
gdy instytucja prowadzi giełdę z naruszeniem prawa, nie przestrzega zasad uczciwego obrotu lub
narusza interesy uczestników obrotu.
Art. 37. 1. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego może, z zastrzeżeniem ust. 2, cofnąć zezwolenie
na prowadzenie działalności maklerskiej albo ograniczyć zakres wykonywanej działalności
maklerskiej, w przypadku gdy firma inwestycyjna:
1)istotnie narusza przepisy prawa,
2) nie przestrzega zasad uczciwego obrotu;
3) narusza interesy zleceniodawcy;
4) na okres co najmniej 4 miesięcy przerwała prowadzenie działalności objętej zezwoleniem;
5) przestała spełniać warunki, które były podstawą udzielenia zezwolenia,
6) otrzymała zezwolenie na podstawie fałszywych oświadczeń lub dokumentów zaświadczających
nieprawdę.
2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 lub 6, Komisja może również:
1) odstąpić od zastosowania sankcji, o których mowa w ust. 1, i nałożyć na firmę inwestycyjną karę
pieniężną do wysokości 1000 lt albo
2) zastosować jedną z sankcji określonych w ust. 1 i jednocześnie nałożyć karę pieniężną, o której
mowa w pkt 1
-- jeżeli uzasadnia to charakter naruszeń, których dopuściła się firma inwestycyjna.
3. Sankcje, o których mowa w ust. 1 lub 2, Komisja może zastosować również wobec firmy
inwestycyjnej powierzającej do wykonywania czynności agentowi firmy inwestycyjnej, który w
związku z wykonywaniem czynności na rzecz tej firmy inwestycyjnej narusza przepisy prawa,
zasady uczciwego obrotu lub interesy zleceniodawców.
4. W przypadku cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej, podmiot, który je
utracił, nie może ponownie wystąpić z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na prowadzenie tej
działalności przed upływem 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja o cofnięciu zezwolenia stała się
ostateczna, chyba że Prezes Komisji Nadzoru Finansowego wyrazi zgodę na skrócenie tego
terminu.
5. W razie konieczności zabezpieczenia interesu publicznego. Prezes Komisji Nadzoru
Finansowego może, od chwili wszczęcia postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1,
zawiesić, na okres nie dłuższy niż miesiąc, możliwość wykonywania, w całości lub w części,
działalności maklerskiej.
6. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego może nałożyć karę pieniężną do wysokości 1000 lt na
podmiot wykonujący swoje czynności w przypadku gdy narusza on.
7. Wydanie decyzji następuje po przeprowadzeniu rozprawy.
8. Uchwała Prezes Komisji Nadzoru Finansowego, będąca podstawą wydania decyzji, o której
mowa w ust. 7, podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym GPW. Prezes Komisji Nadzoru
Finansowego może nakazać jej ogłoszenie w dwóch dziennikach ogólnosarmackich, na koszt
podmiotu określonego w ust. 1 lub 6.
DZIAŁ IX
Organ nadzoru
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 38. Tworzy się organ nadzoru- Komisję Nadzoru Finansowego.
Art. 39. Celem nadzoru jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania rynku kapitałowego, w
szczególności bezpieczeństwa obrotu oraz ochrony inwestorów i innych jego uczestników, a także
przestrzegania reguł uczciwego obrotu.
Art. 40. Nadzorowi Komisji podlegają podmioty prowadzące działalność na rynku kapitałowym na
podstawie zezwoleń Komisji lub innego właściwego organu administracji, oraz inne podmioty – w
zakresie, w jakim ciążą na nich określone w odrębnych przepisach obowiązki związane z
uczestnictwem w tym rynku, w szczególności:
1) firmy inwestycyjne w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,
2) agenci firm inwestycyjnych w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,
3) podmioty, o których mowa w art. 71 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, przyjmujące
i przekazujące zlecenia w zakresie papierów wartościowych lub tytułów uczestnictwa w
instytucjach zbiorowego inwestowania,
4) banki powiernicze w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi,
5) spółki prowadzące rynek regulowany,
6) spółka prowadząca depozyt papierów wartościowych w rozumieniu ustawy o obrocie
instrumentami finansowymi,
7) emitenci dokonujący oferty publicznej papierów wartościowych, w rozumieniu ustawy o ofercie
publicznej, lub których papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym,
- zwane dalej „podmiotami nadzorowanymi”.
Rozdział 2
Zasady działania Komisji
Art. 41 1. Do zadań Komisji należy:
1) podejmowanie działań służących prawidłowemu funkcjonowaniu rynku kapitałowego;
2) sprawowanie nadzoru nad działalnością podmiotów nadzorowanych oraz wykonywaniem przez
te podmioty obowiązków związanych z ich uczestnictwem w obrocie na rynku kapitałowym, w
zakresie określonym przepisami prawa;
3) podejmowanie działań edukacyjnych i informacyjnych w zakresie funkcjonowania rynku
kapitałowego;
4) wykonywanie innych zadań określonych ustawami.
2. Do zadań Komisji należy również przygotowywanie projektów aktów prawnych związanych z
funkcjonowaniem rynku kapitałowego.
3. Komisja może występować do właściwych organów z wnioskami o wydanie lub zmianę
przepisów wykonawczych przewidzianych przepisami ustaw.
4. . Komisja może nadawać decyzjom administracyjnym rygor natychmiastowej wykonalności, gdy
przemawia za tym ważny interes uczestników rynku kapitałowego lub konieczność zapobieżenia
zagrożeniu prawidłowego funkcjonowania tego rynku.
Rozdział 3
Prezes Komisji
Art. 42. 1. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego powoływany jest przez Ministra właściwego do
spraw finansów i gospodarki na 1 kadencję.
2. Kadencja Prezesa Komisji trwa 12 miesięcy.
3. Prezes Komisji Nadzoru Finansowego pobiera pensję w wysokości określonej odrębnymi
przepisami ustawy.
4. Po zakończeni kadencji na stanowisko Prezesa Komisji Nadzoru Finansowego powołuje się
kolejną osobę w drodze konkursu.
5. Osoba, która pełniła wcześniej w/w funkcję może ubiegać się o to stanowisko po raz kolejny.
6.Prezes Komisji Nadzoru Finansowego może zostać odwołany ze swojej funkcji gdy:
1) Złoży wniosek o dymisję do ministra właściwego do spraw finansów i gospodarki,
2) Jest niezdolny do dalszego wykonywania powierzonej funkcji,
3) Nie wypełnia swoich obowiązków w sposób wymieniony w ustawie,
4) Nastąpiła śmierć Prezesa Komisji,
Art. 43. Do obowiązków Prezesa KNF należy:
1) Sprawowanie kontroli nad podmiotami wymienionymi w art. 40 tej ustawy;
2) Wykonywanie zadań wymienionych w art. 41 ustawy;
3) Zatrudnianie i kontrola pracowników KNF;
Art. 44 Sposób przeprowadzania konkursu na stanowisko Prezesa Komisji Nadzoru Finansowego:
1) Osoba ubiegająca się na w/w stanowisko po ogłoszeniu konkursu składa do ministra
finansów i gospodarki wniosek zawierający:
a) Imię i nazwisko;
b) ID;
c) Datę urodzenia;
d) Skróconą wersję życiorysu;
e) Uzasadnienie wniosku;
2) Po dopuszczeniu przez ministra właściwego do spraw finansów i gospodarki osoby do
ubiegania się na w/w stanowisko ustala się datę egzaminu, która zostaje ogłoszona na 14 dni
przed terminem egzaminu;
3) Egzamin zawiera te same elementy, które zostały wymienione w art. 25 pkt. 3 tej ustawy;
4) O przyjęciu na stanowisko Prezesa KNF decyduje liczba punktów uzyskanych na
egzaminie (osoba o największej liczbie punktów zostaje przyjęta);
Art. 45 O stanowisko Prezesa KNF nie może ubiegać się osoba skazana prawomocnym wyrokiem
sądu.
Rozdział 4
Kontrola i działania podejmowane w przypadku wykrycia nieprawidłowości w obrocie
instrumentami finansowymi
Art. 46. 1. Komisja Nadzoru Finansowego ma prawo do przeprowadzenia kontroli podmiotów
wymienionych w art. 40 bez podania przyczyny;
2. Kontrola nie może zakłócać pracy podmiotów kontrolowanych;
3. Czas trwania kontroli nie może być dłuższy niż 14 dni;
5. Czas trwania kontroli może zostać przedłużony jeśli jest to wymagane.
4. Po zakończeniu kontroli KNF musi przekazać raport ze swojej działalności Prezesowi KNF, a
także dostarczyć informacje o wynikach kontroli do kontrolowanego podmiotu.
Art. 47.1. W przypadku wykrycia nieprawidłowości w obrocie KNF ma prawo:
1) Zablokować rachunek giełdowy danego podmiotu;
2) Zawiesić obrót instrumentami finansowymi jeżeli jest to niezbędne do wyeliminowania
nieprawidłowości, lub jeżeli zachodzi podejrzenie o działania niezgodne z obowiązującym
prawem;
2. Środki wymienione w art. 47 pkt. 1 nie mogą zostać użyte bez uzasadnienia zamieszczonego w
dzienniku urzędowym KNF;
3. Czas trwania w/w środków nie może być dłuższy niż 4 miesiące.
4. Czas trwania w/w może być dłuższy niż 4 miesiące jeżeli nie zostały wyeliminowane wszystkie
uchybienia wykryte przez KNF;
Rozdział 5
Przepisy karne
Art. 48. Kto, działając w imieniu lub interesie podmiotu nadzorowanego, nie dopełnia obowiązku
dokonania blokady rachunku, podlega grzywnie do
1 000 lt.
Art. 49. 1. Kto udaremnia lub utrudnia przeprowadzanie czynności w postępowaniu kontrolnym,
administracyjnym lub wyjaśniającym, podlega karze grzywny.
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w imieniu lub
w interesie osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej.
Art. 50. Orzekanie w sprawach określonych w art. 49 następuje w trybie przepisów o postępowaniu
w sprawach o wykroczenia.
DZIAŁ X
Przepisy końcowe
Art. 51. Ustawa wchodzi w życie z chwilą ogłoszenia.